Budowa oka

Oko ludzkie to gałka oczna wraz z nerwem wzrokowym. Narządy dodatkowe to aparat ochronny i ruchowy gałki ocznej. Oczy przekazują do kory wzrokowej mózgu informacje o odległości, kształcie, ruchu oraz barwach. Dzięki poruszaniu się w górę, w dół oraz na boki pozwalają nam na najszersze jak to tylko możliwe widzenie otoczenia.

Tęczówka.

Tęczówka jest najbardziej do przodu wysuniętą częścią błony naczyniowej, pełniąca rolę przesłony regulującej ilość światła wpadającego do oka. Nazwę swą zawdzięcza zabarwieniu, które decyduje o kolorze naszych oczu. Tęczówka ma rozmaite odcienie począwszy od żółtego przez zielony i niebieski do fiołkowego lub przez brązowy do prawie czarnego. Zabarwienie tęczówki uzależnione jest od ilości komórek barwnikowych oraz od budowy jej powierzchni, która ma strukturę o rysunku zorientowanym promieniście. Tęczówce barwę brązową nadają komórki barwnikowe. Przy mniejszej ich ilości lub całkowitym braku tęczówka przybiera niebieski odcień. Tylna powierzchnia tęczówki jest czarna. W odróżnieniu od czarnej rasy człowieka , dzieci rasy białej, rodzą się z tęczówką niebieską, która w późniejszym okresie zmienia swoje zabarwienie zależnie od rozwijających się komórek barwnikowych. Kształt tęczówki to płaski pierścień, którego średnica to ok. 12 mm i grubość 0,5 mm. Środkowym otworem w tęczówce o zmiennej wielkości jest źrenica. Tęczówka oddziela komorę oka przednią od tylnej. Ponadto jest ważnym urządzeniem, które reguluje ilość światła, które wpada do wnętrza oka . Porównywalna jest z przesłoną w aparacie fotograficznym, ale z tą różnicą, iż przesłona w oku ustawiona jest przed soczewką.

Naczyniówka.

Naczyniówka zlokalizowana jest pomiędzy twardówką, a siatkówką. Złożona jest z gęstej sieci naczyń krwionośnych o różnej średnicy, rozdzielonych niewielką ilością tkanki łącznej oraz komórek barwnikowych i włókien elastycznych. Do głównych zadań naczyniówki należy odżywianie zewnętrznej warstwy siatkówki.

Twardówka.

Pod względem mechanicznym twardówka jest to najważniejsza część oka, ponieważ utrzymuje niezbędny dla funkcjonowania narządu wzroku kulisty kształt gałki ocznej, a także stanowi warstwę ochronną dla delikatnych tworów wewnętrznych. Grubość ściany twardówki nie jest wszędzie jednakowa. Przy biegunie tylnym jest najgrubsza w otoczeniu nerwu wzrokowego, gdzie osiąga grubość 1 – 1,35 mm, a na równiku grubość jej wynosi 0,4 – 0,6 mm. Najcieńsza jest w części przedniej. Do twardówki przyczepiają się ścięgna mięśni poruszających gałką oczną. Od zewnątrz twardówkę pokrywa blaszka nadtwardówkowa złożona z tkanki łącznej wiotkiej, a wewnętrzną powierzchnię twardówki, która przylega do błony naczyniowej pokrywa błona brunatna zawierająca liczne komórki barwnikowe.

Źrenica.

Środkowy otwór w tęczówce o zmiennej wielkości nazywany jest źrenicą. Źrenica odpowiedzialna jest za ilość światła padającego na siatkówkę. Chroni wnętrze gałki ocznej przed nadmierną ilością oświetlenia. Średnica źrenicy wynosi 3 – 8 mm i jest zmienna w zależności od zmian oświetlenia, skurczów mięśni zwieracza i rozwieracza źrenicy. Ponadto szerokość źrenicy związana jest także z naszym nastrojem. Dobry nastrój powoduje ich rozszerzenie, natomiast zły zwężenie.

Soczewka.

Soczewka pełni w oku rolę podobną do aparatu fotograficznego, załamując padające na nią promienie w ten sposób, że na siatkówce powstaje ostry zarys punktów tworzących obraz. Średnica soczewki wynosi ok. 9 mm, natomiast grubość jest zmienna i wynosi średnio 4 mm. Kształt soczewki zmienia się z wiekiem. U noworodka jest ona prawie kulista, a u dorosłych wypukłość jej zmniejsza się i z wiekiem soczewka ulega dalszemu spłaszczeniu. Z wiekiem wskutek ubytku wody soczewka staje się bardziej krucha, zmniejsza się jej naturalna tendencja do przyjmowania kształtu zaokrąglonego, co prowadzi do dalekowzroczności starczej. Częstym schorzeniem występującym w starszym wieku jest zmętnienie soczewki zwane zaćmą, która doprowadza do upośledzenia wzroku.

Spojówka.

Spojówka nazywana jest cienką, delikatną błoną śluzową pokrywającą tylną powierzchnię obu powiek. Słabe unerwienie czuciowe spojówki pozwala na jej dotykanie i usuwanie niektórych ciał obcych z jej powierzchni bez zastosowania kropli znieczulających, w przeciwieństwie na przykład do silnie unerwionej rogówki.

Rogówka.

Rogówka jest to przezroczysta, przednia część błony włóknistej oka, która łączy się z twardówką wzdłuż okrężnej bruzdy twardówki na podobieństwo szkiełka w zegarku. Godną uwagi cechą rogówki jest jej przezroczystość, zawdzięcza ją rogówka budowie istoty właściwej, której warstwy są ułożone równomiernie i równolegle do jej powierzchni oraz brakowi naczyń i osłonek licznie tu występujących nerwów. Rogówka nie jest natomiast wrażliwa na zmiany temperatury. Aby zachować przejrzystość rogówka nie może ani wysychać ani ulegać obrzękowi – jest ona stale zwilżana przez ciecz łzową. Przednia powierzchnia rogówki pokryta jest nabłonkiem przednim obficie unerwionym przez włókna nerwowe pochodzące od nerwu trójdzielnego, dzięki czemu rogówka jest bardzo wrażliwa na dotyk , ciała obce kurz czy ziarenka piasku, wysychanie, podrażnienie chemiczne, a kontakt z jakimkolwiek ciałem obcym wywołuje silne uczucie bólu. Pod wpływem tych bodźców następuje odruchowe zamykanie powiek i łzawienie.

Ciałko szkliste.

Ciałko szkliste wypełnia przestrzeń gałki ocznej pomiędzy soczewką, a siatkówką, zajmując 2/3 jej objętości. W przedniej części ciałko szkliste tworzy wgłębienie zwane dołem ciała szklistego, w którym spoczywa soczewka. Ciałko szkliste jest tworem galaretowatym, której 98% stanowi woda, 1% kolagen, białko i kwas hialuronowy. Galaretowata substancja wypełniająca tylną część gałki ocznej nadaje jej kształt i stanowi ochronę siatkówki. Ciało szkliste się nie regeneruje.

Błona naczyniowa.

Błona naczyniowa gałki ocznej składa się z trzech części: naczyniówki, ciałka rzęskowego, i tęczówki.

Plamka żółta.

Najważniejszą część siatkówki jest plamka żółta, o dość specyficznej budowie. Plamka żółta położona jest w osi optycznej oka, skroniowo od tarczy nerwu wzrokowego. Od funkcji plamki żółtej uzależniona jest ostrość wzroku. Po pięćdziesiątym roku życia często dochodzi do procesów zwyrodnieniowych tego obszaru.

Siatkówka.

Najważniejszą częścią narządu wzrokowe jest siatkówka. Jest ona właściwym receptorem bodźców świetlnych utworzonych przez wysuniętą na obwód część mózgu, wokół której rozwinęły się pozostałe części oka. Położona naprzeciwko źrenicy światłoczuła część siatkówki tworzy jej część optyczną. Część optyczna siatkówki jest przezroczysta, prześwituje przez nią nabłonek barwnikowy i naczynia krwionośne, do których siatkówka przylega. W przypadkach chorobowych może dochodzić do odklejenia siatkówki, które polega na powstaniu szpary pomiędzy nią, a położonym pod nią nabłonkiem barwnikowym.

Ten wpis został opublikowany w kategorii Bez kategorii. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>